پستان و ناهنجاری های پستان زنان

بیماری های خوش خیم پستان عارضه های بسیار شایع و در عین حال بسیار گیج کننده بوده و سبب آن تا اندازه ای مبهم و ناشناخته مانده است. فیزیولوژی و پاتولوژی این بیماری ها معما نیست و درمان آنها تجربی بوده و فقط تا حدی رضایت بخش است.

در فرهنگ و ادبیات پزشکی، مطالعات زیادی وجود دارد که ناهنجاری ها و بیماری های خوش خیم پستان را به تغییر اصلی این فرآیند تا کنون ناشناخته و نامعلوم باقی مانده است. به گزارش سلامت و زیبایی الوند شاپ چون غدد پستان ضمیمه ای از سیستم تناسلی زن است، تغییرات مرفولوژیک اصلی و واقعی آن به مراحل مختلف سیکل تناسلی مربوط میشود؛ اما هنوز فرایند تغییرات بیماریزای این عضو از بدن به درستی معلوم نشده است./

تغییرات دوره ای را که معمولاً و به طور طبیعی در پستان رخ می دهد می تواند به درجه ی تحریک هورمونی مربوط دانست. تغییر در پاسخ فیزیولوژیک را هم ممکن است تا حدی به تغییرات پیچیده پرولیفراسیون اپی تلیال، رشد و نمو دوره ای، برگشت، تغییرات عروقی و ترشحی و نیز تغییرات تعادل آب بدن، تحت تأثیر هورمونهای غدد مترحشه ی داخلی مربوط دانست./

همچنین شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد تغییرات فیزیولوژیک پستان زنان به اینجا ( تغییرات سایز پستان ) مراجعه و به معلومات خود بیافزایید./

در انسان و نیز در حیوان، یک چنین تغییرات تدریجی وسیعی، از پاسخگویی به هورمون ها وجود دارد. این وضع نه تنها در مورد یک اندام مانند پستان صادق است، بلکه همچنین در مورد قسمت های مختلف پستان واحدی هم صدق می کند. پستان تنها یک عضو از نظر هنر زیبایی نیست، بلکه بیشتر عضوی دینامیک است و همانطور که وُمَک می گوید:

زمان ممکن است بعد چهارم فیزیولوژی پستان باشد» یعنی واکنش یک عده بافتهای هدف نسبت به محرک و انگیزه ها اختصاصی و مخصوص، طی دوره ای طولانی است../

---

بزرگ شدن پستان زنان :

وجود پستان های بزرگ غیر طبیعی ممکن است مسئله مشکلی را برای پزشکان پیش بیاورد. در حالی که این بیماران از نظر تعدا در مقایسه با مبتلایان به ماستیت کیستی کم اند، ناراحتی و نگرانی حاصل از آن اهمیتی به مراتب بیشتر دارد. رشد زیاد پستان گاهی ممکن است در زنانی دیده شود که قبل از ازدواج اندازه پستان نشان طبیعی بوده است. از طرف دیگر بزرگی مشخص پستانها ممکن است معلول رشد و نمو پیشرونده و زیاد بافت پستان همزمان با شروع قاعدگی باشد که در این صورت بزرگ شدگی باکره ای پستان ها نامیده میشود./

پستان ها ممکن است به دنبال یک سری اعمال مختلف جراحی مانند: هیسترکتومی یا اورکتو می بزرگ شوند. حتی گاهی بعد از عمل جراحی شکم، برای عوارضی که اصولاً به دستگاه ادراری تناسلی مربوط نبوده، رشد غیر طبیعی پستان ها گزارش شده است.

مکانیسم بزرگ شدگی حاصله یا عوامل اتیولوژیک مسئول گالاکتوریا در چنین مواردی هنوز شناخته نشده است. تصور میشود که این بزرگ شدگی ناشی از ترشح یک فاکتور هیپوتالاموسی باشد؛ که آن نیز موجب آزاد شدن هورمون های ماموتروپین از هیپوفیز و در نتیجه بزرگ شدگی پستان گردد./

گونه های بزرگی پستان متعدد است :

• الف) بزرگ شدگی پستان غده ای خالص، که در بلوغ دختران جوان مشاهده می شود و به نام بزرگیهای واقعی معروف است../
• ب) بزرگ شدگی پستان مختلط ؛ که در اثر ازدیاد چربی و غدد پستانی به وجود می آید و اغلب بعد از زایمان و شیردهی ظاهر میشود../
• ج) بزرگ شدن پستان چربی خالص، که در سنین اوج فعالیت تناسلی به وجود می آید و بزرگی های کاذب نامیده میشود../

از نظر پاتوژنی:

پستان به تدریج بزرگ می شود و ازدیاد حجم آن در دوره آبستنی و شیر دهی است، که از نظر فیزیولوژی خودش را برای شیردهی آماده می کند. همچنین کوچک شدن آن در مرحله یائسگی است که با وقفه عمل تخمدان ها ارتباط دارد. تمام این اعمال مربوط به هورمون های پروژسترون و استرادیول است که بر روی مجاری شیری و روی آسینی ها اثر می گذارد./

---

از نظر آسیب شناسی:

نمو پستان و بزرگی سینه میتواند در هر یک از مراحل زیر صورت گیرد:

1. زندگی تناسلی بویژه در دوره های بلوغ
2. آبستنی و حاملگی
3. شیردهی نوزاد
4. و بعد از شیردهی مشاهده شود؛
5. اما خیلی کم و به ندرت بزرگ شدگی پستان را بعد از یائسگی گزارش کرده اند.

بنابه عقیده ای ، در بزرگ شدگی پستان ها، مقدار فولیکولین در ادرار زیاد می شود و عقیده ای دیگر سبب را عدم توازن فعالیت هیپوفیز و تخمدان می داند…/

بزرگی پستان گاهی سبب افتادگی پستان می شود، که در این مورد عضلات سینه ای و نیام عرضی که از اعضای نگاهدارنده پستان هستند نقش مهمی به عهده دارند./

مشاهدات ماکروسکوپیک :

همانطور که گفته شد بطور کلی بزرگی پستان ناشی از 3 دلایل زیر است :

الف) بزرگی پستان فقط مربوط به غدد پستان

در این عارضه غدد پستانی پر حجک است، با افتادگی یا بدون آن، نسج پستان سفید و در قطع سفت و سخت بوده و چربی کم دارد، دستگاه عروقی خوب و پوشش پوستی اش بدون ضایعه است. هاله پستان عریض و نوک پستان برجستگی ندارد ، به طوری که هر چه بزرگی پستان بیشتر باشد، برجستگی نوک آن کمتر است…

زیادی وزن پستان بین 500 تا 1500 گرم برای هر پستان است. این نوع بزرگ شدگی پستان از نوع خالص می باشد. در این نوع، جراح آسوده خاطر بوده با خیال راحت و بدون احتمال خطر نکروز، زیادی پوست و نسج پستان را بر می دارد. باید توجه داشت که این نوع بزرگی پستان بیشتر نزد دختران جوان پیدا میشود./

بزرگی غده ای خالص پستان یک بیماری است که دوره تکاملی خود را فقط در دختران جوان و هنگام بلوغ طی می کند و به محض ظهور مشخصات و علایم ثانوی جنسی کم کم ظاهر میشود./

چنین به نظر میرسد که این نوع بزرگی و رشد پستان ارثی بوده و با خصوصیات خانوادگی در ارتباط باشد، بطوری که غالباً مشاهده شده در یک خانواده مادر و دختران او همگی دارای پستان های غولی شکل و افتاده بوده اند.

این بیماری با قاعدگی های اولیه ارتباط دارد و معمولا قاعدگی این بیماران دیر ظاهر میشود و اغلب دردناک و کم است و با وقفه هایی که چند ماه طول می کشد و با سنگینی هایی در زیر شکم همراه است و حتی در پستان هم، دردهایی احساس میشود./

در یک فاصله کوتاه که معمولا چند ماه است پستان ها حجم قابل ملاحظه ای پیدا میکنند. زیادی نسج که در موقع عمل جراحی برداشته می شود از 1200 تا 1500 گرم برای هر پستان است و گاهی به حدود 2000 گرم هم می رسد. در معالجه ی این بیماران ابتدا درمان هورمونی تجویز می شود و برای این منظور از آندروژن ها استفاده میشود که گاهی مختصری موثر است، بطوری که درد را تسکین میدهد و در کم کردن حجم غدد پستان اثر دارد./

اما بیشتر، این نوع درمان فایده ای ندارد. در اینصورت باید به جراحی توسل جست. و امروزه عملاً برای کوچک کردن پستان، جراحی تنها عامل موثر است و نتایج خوب و تشویق کننده ای دارد.

در این هنگام جراح دعوت به مشورت می شود و به علل مختلف که همه آنها با ترس دختر جوان از اینکه می خواهد ازدواج کند و بزرگی پستانش مانع از آن است، ارتباط دارد پزشک معالج و جراح و روانپزشک همه و همه در صدد رفع این عارضه بر می آیند.

برخی از زنان برای اصلاح ظاهر خود ، از سینه بند هایی که پستانها را فشار می دهند استفاده می کنند، این وسایل قسمت های نرم پستان را متالم می کند و سبب وقفه جریا خون می شود و در نتیجه حالت لوردوز و سیفواسکولیوز و همچنین ضایعات پوستی مانند زرده زخم و اگزما و فولیکولیت را سبب می گردد. و به مرور نمو غیر طبیعی شدید تر می شود بالاخره این وضعیت در روحیه بیمار اثر می گذارد به طوری که بیمار مبتلا به ناراحتی اعصاب توام با افکار مالیخولیایی می شود و هر چه به زمان و سالهای ازدواج نزدیکتر میشود، این اضطراب شدت می یابد، تا آنجا که در وی تمایل به خودکشی بروز میکند./

در معاینه پستان حجیم است و هیچ گونه تناسبی با بقیه اندام بیمار ندارد. به طوری که خیلی برجسته و بزرگ است و پوستی نازک گاهی ترک دار دارد و وریدهای سطحی در زیر پوست نمایان است که به صورت یک شبکه وریدی مشاهده می شود. هاله پستان عریض و نوک پستان محو و گاهی به داخل پستان فرو رفته است .

بعد از یک نمو سریع چند ماهه ، و در حالیکه درمانهای طبی در آن موثر نبوده است، ضایعات ثابت می شود و گاهی در وضع خیلی خیلی بزرگ (غولی شکل) توام با پرولاپسوس قرار میگیردکه بیمار را به صورت یک علیل واقعی در می آورد./

ب) بزرگی پستان مختلط :

در این عارضه هم نسج غده ای و هم بافت چربی دور غده ای زیاد شده و در نتیجه پستان در مجموع حجیم گشته است. همیشه افتادگی دارد و در قطع شل بوده و چربی فراوانی در اطراف و داخل بافت غددی نفوذ پیدا کرده است. دستگاه عروقی، نسبت به نوع بزرگی پستان خالص واقعی، بیشتر نمو و توسعه یافته و همچنین قطر عروق محسوس تر و واضح تر است./

پوست روی پستان کشیده شده و گاهی ترک دارد. هاله پستان عریض و نوک پستان در اثر آبستنی ها و شیر دهی های گذشته برجسته است. عمل جراحی در این بیماران می بایستی با احتیاط انجام شود، زیرا درست است که تعداد زیاد عروق و گشاد بودن قطر عروق خونی، عمل جراحی را مساعد می نماید، ولی از نظر بافت غددی موضوع تفاوت دارد./

این نوع بزرگ شدگی سینه ، بیشتر در زنان چند زا پدید می آید و در هر سنی ظاهر میشود و تا زمان یاسگی ادامه می یابد و بیشتر در موقع آبستنی و هنگام شیردهی و یا بدون شیردهی پدیدار می گردد. در اینحالت همانطورکه گفته شد نسج چربی به فراوانی در اطراف غدد پستان و داخل آن پخش می گردد و بافت غدد نیز افزون می شود؛ ولی نه به آن اندازه که در بزرگی غددی خالص گفته شد، اما این نوع بزرگی پستان همیشه با افتادگی آن توام است./

علل مراجعه زن به جراح همان عواملی است که در نوع بزرگی غددی خالص وجود دارد، مانند :

• عدم زیبایی
• بزرگی زیاد عضو
• شلی و افتادگی
• سنگینی و دردناکی آن
• زحمت و مشکلات برای انجام تمرین های ورزشی.

در ضمن عوامل اجتماعی و شغلی نیز این گروه از مبتلایان را به مطب جراح می کشاند./

در این گونه موارد زن به جراح مراجعه می کند تا به کمک او و با رفع این بی تناسبی اندام، شغل خود را حفظ نماید. این بیماری با توجه به مسائل بالا به شکلی باعث می شود که زن به طرف ناراحتی های روحی و عدم اعتماد به نفس و حتی مالیخولیایی سوق یابد، چرا که می ترسد بزرگی پستانش باعث کم شدن میل جنسی همسرش بشود و در نتیجه همیشه در این اندیشه است که مبادا کانون خانوادگیش از هم بپاشد./

ج ) بزرگی کاذب پستان :

در این نوع بزرگ شدگی، تنها بافت چربی زیاد می شود، بطوری که بافت غددی در این ازدیاد حجم شرکت ندارد و اغلب اندازه آن طبیعی و حتی کمی کاهش یافت هاست. بنابراین بیشترین حجم پستان را بافت چربی غالباً خالص تشکیل داده است./

چنانکه میدانیم یکی از عوامل بسیار موثر در بزرگ شدگی پستان ها هیپر فولیکولینمی است، بنابراین می شود گفت که کوچکی پستان ها می تواند در اثر کمی فولیکولین و لوتئین باشد./

این عارضه بیشتر در زمان بلوغ و در دوران یائسگی دیده می شود. در سنین بلوغ، بزرگی کاذب پستان با علائم عدم توانایی و اختلالات گردش خون در نوک دست ها و پاها ، آماس مختصر همراه با قرمزی پاها، نبودن قاعدگی و یا قاعدگی نامنظم و کم و دردناک و غالباً با افتادگی پستان نیز همراه است./

در این حالت، شکل غیر عادی پستان ها و اختلالات عروق موضعی و خوب نبودن وضعیت پوست و وفور چربی سبب می شود که عملیات جراحی در این موارد کمتر مساعد باشد./

مشاهدات میکروسکپیک :

از این نظر دو نوع هیپرپلازی پستان وجود دارد :

1. نوع اپی تلیال
2. نوع ملتحمه

مقصود از نوع اپی تلیال شکل هیپر پلازی است چرا که در این حالت پستان شکلی غول مانند دارد؛ زیرا حجم وتعداد لوبول های پستان زیاد می شود . این منظره شبیه شکلی است که پستان در آخر آبستنی ودرست قبل از آغاز شیر دهی دارد؛ اما در چند مورد این شکل اپی تلیال مشخص نیست و عوامل مترشحه به نسبت آسینی ها زیاد می شوند . در این صورت، ازدیاد نسج ملتحمه که متورم است باعث بوجود آمدن آدنوم دو طرفه میگردد./

صورت اول ممکن است باعث اختلال کار غده ی پستان شود. و صورت دوم میتواند نوعی نئوپلازی خفیف ایجاد کند، چرا که بافت چربی در اثر تورم، کم و بیش باعث هیپر تروفی میشود./

در بزرگ شدگی های پستانی خالص که در هنگام بلوغ دیده می شود بافت چربی کمتر شد کرده است. همین امر در بزرگ شدگی های مختلط بعد از آبستنی هم بیشتر به چشم می خورد./

درمان بزرگ شدگی دو طرفی پستان :

قطع نظر از علت یا نوع آن ممکن است به سادگی با به کار بردن مقادیر گونادوتروفیک، استات مدروکسی-پروژسترون حاصل گردد و بدان وسیله دوره های ماهانه ی قاعدگی قطع شود و در نتیجه پستانهایی که خیلی زیاد بزرگ شده اند کوچک گردند. معمولاً بیمار مجبور خواهد شد که به مدت یک دوره چند ماهه یا چند ساله با استروئید تزریقی نگهداشته شود، که ناچار طی این مدت آمنوره خواهد داشت./

مقدار مصرف این دارو یکصد تا یکصد وپنجاه میلی گرم است که بطور داخل عضلانی هر 7 تا 10 روز به بیمار ترزیق می شود. پستانها معمولاً خیلی سریع کاهش اندازه می دهند. توصیه می شود که به مدت چند ماه بیمار را تحت این درمان قرار دهند تا آنکه نسبتهای طبیعی تر حاصل گردد. بعد از قطع دارو در نیمی از بیمارانی که این چنین درمان شده اند، عارضه ممکن است دوباره عود کند، ولی در شروع ، آهنگ رشد نسبتاً کند و آهسته باشد ممکن است هرگز به حالت بزرگی اولیه نرسد./

درمان خوراکی با نوراتیندرون نیز ممکن است به مقدار 10 میلی گرم، سه بار در روز مصرف شود، اما باید توجه داشت که این مقدار از دارو می تواند آثار و نشانه های افزایش نمو مو، آکنه و سبوره را ایجاد کند. همچنین معمولاً وقفه قاعدگی حاصل می شود که توام با آن کاهشی در اندازه پستان وجود خواهد داشت. مدت درمان همانی است که در مورد استات مدرکسی پروژسترون گفته شد./

واضح است که اگر در مواردی وقفه قاعدگی سبب نگرانی گردد، استفاده از جراحی پلاستیک توصیه میشود.

با این وصف باید توجه داشت که اگر چنانچه بعد از جراحی پلاستیک، بعد ها آبستنی رخ دهد خروج شیر و عمل شیردهی اشکال خواهد داشت…/